Έλαβα το Azilect μαζί με τη θεραπεία που είχα ήδη. Μετά από μερικές εβδομάδες ένιωσα ότι οι πρωινές κινήσεις μου ήταν πιο εύκολες. Τις πρώτες ημέρες είχα ελαφριά ναυτία, η οποία υποχώρησε.
Azilect
Το Azilect είναι συνταγογραφούμενο φάρμακο για τη νόσο του Πάρκινσον. Απευθύνεται σε ενήλικες και χρησιμοποιείται μόνο του ή μαζί με λεβοντόπα. Υποστηρίζει τον έλεγχο των κινητικών συμπτωμάτων μέσω αναστολής του ενζύμου MAO-B στον εγκέφαλο.
Περιγραφή
Το Azilect είναι συνταγογραφούμενο φάρμακο για ενήλικες με νόσο του Πάρκινσον. Το Azilect περιέχει ρασαγιλίνη, σε μορφή μεσυλικής ρασαγιλίνης, ως δραστική ουσία. Η ρασαγιλίνη είναι εκλεκτικός αναστολέας της MAO-B και έχει κωδικό ATC N04BD02.
Σύνθεση
Το Azilect περιέχει ρασαγιλίνη, σε μορφή μεσυλικής ρασαγιλίνης, ως δραστική ουσία. Η ρασαγιλίνη είναι εκλεκτικός αναστολέας της MAO-B και έχει κωδικό ATC N04BD02.
Τα δισκία περιέχουν επίσης έκδοχα που υποστηρίζουν τη μορφή, τη σταθερότητα και την παραγωγή τους. Στις αναφερόμενες πληροφορίες περιλαμβάνονται μανιτόλη, άμυλο καλαμποκιού, τάλκης, στεατικό οξύ, προζελατινοποιημένο άμυλο καλαμποκιού και κολλοειδές άνυδρο πυρίτιο.
Η μεσυλική ρασαγιλίνη μετατρέπεται στη δραστική ρασαγιλίνη μετά τη χορήγηση. Η φαρμακολογική δράση αφορά την αναστολή της MAO-B και τη διατήρηση περισσότερης διαθέσιμης ντοπαμίνης στον εγκέφαλο. Η ευρωπαϊκή περίληψη χαρακτηριστικών του προϊόντος περιγράφει τη δραστική ουσία, την κατηγορία MAO-B και τα έκδοχα του δισκίου [3].
Δοσολογία και χρήση
Το Azilect χορηγείται από το στόμα ως δισκίο. Η συνήθης θεραπευτική πρακτική βασίζεται σε μία λήψη την ημέρα, σύμφωνα με τη συνταγή και τις οδηγίες του θεράποντος νευρολόγου.
- Το δισκίο καταπίνεται με νερό.
- Μπορεί να λαμβάνεται με ή χωρίς τροφή, εκτός αν ο γιατρός έχει δώσει διαφορετική οδηγία.
- Η λήψη γίνεται περίπου την ίδια ώρα κάθε ημέρα.
- Το δισκίο δεν πρέπει να συνθλίβεται ή να μασιέται χωρίς συγκεκριμένη οδηγία.
- Η θεραπεία συνεχίζεται όσο έχει οριστεί από τον νευρολόγο.
- Σε περίπτωση παράλειψης, δεν λαμβάνεται διπλή ποσότητα. Η επόμενη λήψη γίνεται στο προγραμματισμένο ωράριο.
Η δόση αναγράφεται στη συσκευασία και στο φύλλο οδηγιών. Ακολουθήστε τις οδηγίες του γιατρού και του φύλλου οδηγιών. Η ακριβής δοσολογία για κάθε ασθενή εξαρτάται από το θεραπευτικό σχήμα, την ανταπόκριση, τη συγχορήγηση λεβοντόπα και τα υπόλοιπα φάρμακα.
Μια πρακτική λεπτομέρεια που συχνά παραβλέπεται είναι η συνέπεια στην ώρα λήψης. Η σταθερή ώρα διευκολύνει την αξιολόγηση των κινητικών διακυμάνσεων και βοηθά να συνδεθούν τυχόν συμπτώματα με τη θεραπεία ή με τη λεβοντόπα.
Πώς λειτουργεί
Το Azilect ανήκει στους αναστολείς της μονοαμινοοξειδάσης τύπου B, γνωστούς ως αναστολείς MAO-B. Η MAO-B είναι ένζυμο που συμμετέχει στη διάσπαση της ντοπαμίνης στον εγκέφαλο. Η αναστολή της περιορίζει αυτή τη διάσπαση και επιτρέπει στη διαθέσιμη ντοπαμίνη να παραμένει ενεργή για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Η δράση αυτή διαφέρει από εκείνη της λεβοντόπα. Η λεβοντόπα μετατρέπεται σε ντοπαμίνη, ενώ το Azilect μειώνει τη διάσπαση της ντοπαμίνης που ήδη υπάρχει. Για τον λόγο αυτό, τα δύο φάρμακα μπορούν να χρησιμοποιηθούν συμπληρωματικά, όταν ο νευρολόγος κρίνει ότι ο συνδυασμός εξυπηρετεί τον έλεγχο των συμπτωμάτων.
Η φαρμακολογική κατηγορία του Azilect ταξινομείται στο σύστημα ATC ως N04BD02. Η ταξινόμηση αυτή αφορά τους αναστολείς MAO-B που χρησιμοποιούνται στη θεραπεία της νόσου του Πάρκινσον.
Η δράση δεν είναι άμεση όπως εκείνη ενός αναλγητικού. Η αξιολόγηση γίνεται με βάση την κινητικότητα, τη δυσκαμψία, τον τρόμο, τη βάδιση και τη διάρκεια των περιόδων «on» και «off» σε βάθος χρόνου. Το NICE περιλαμβάνει τους αναστολείς MAO-B στις φαρμακολογικές επιλογές για την αντιμετώπιση των κινητικών συμπτωμάτων της νόσου του Πάρκινσον [2].
Ενδείξεις
Το Azilect είναι συνταγογραφούμενο φάρμακο για ενήλικες με νόσο του Πάρκινσον. Χρησιμοποιείται μόνο του ή μαζί με λεβοντόπα, ώστε να υποστηρίζει τον έλεγχο κινητικών συμπτωμάτων μέσω αναστολής του ενζύμου MAO-B στον εγκέφαλο.
Η νόσος του Πάρκινσον συνδέεται με σταδιακή απώλεια νευρώνων που παράγουν ντοπαμίνη. Η μείωση αυτής της ουσίας μπορεί να προκαλέσει βραδύτητα κινήσεων, μυϊκή δυσκαμψία, τρόμο και δυσκολία στη βάδιση. Το Azilect εντάσσεται στη φαρμακευτική αντιμετώπιση αυτών των συμπτωμάτων και μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε διαφορετικά στάδια της νόσου, ανάλογα με το θεραπευτικό πλάνο του νευρολόγου.
Η θεραπεία δεν αποκαθιστά τους νευρώνες που έχουν χαθεί. Ο στόχος είναι η καλύτερη καθημερινή κινητικότητα και η μείωση των περιόδων κατά τις οποίες η δράση της λεβοντόπα εξασθενεί. Οι ευρωπαϊκές πληροφορίες προϊόντος περιγράφουν τη χρήση του Azilect ως μονοθεραπεία ή ως συμπληρωματική αγωγή στη λεβοντόπα [1].
Η ανταπόκριση διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο. Ορισμένοι ασθενείς παρατηρούν βελτίωση στη βραδύτητα και στη δυσκαμψία, ενώ άλλοι χρειάζονται συνδυασμό θεραπειών για επαρκή έλεγχο των συμπτωμάτων.
Σύγκριση
Η επιλογή θεραπείας για τη νόσο του Πάρκινσον εξαρτάται από την ηλικία, τα κυρίαρχα συμπτώματα, την καθημερινή λειτουργικότητα και την ανταπόκριση σε προηγούμενες αγωγές.
| Θεραπευτική προσέγγιση | Κύριος μηχανισμός | Κύρια κλινική χρήση |
|---|---|---|
| Azilect | Αναστολή MAO-B και περιορισμός της διάσπασης ντοπαμίνης | Μονοθεραπεία ή συμπληρωματική αγωγή |
| Λεβοντόπα | Μετατροπή σε ντοπαμίνη στον εγκέφαλο | Ισχυρή αντιμετώπιση κινητικών συμπτωμάτων |
| Αγωνιστές ντοπαμίνης | Διέγερση ντοπαμινεργικών υποδοχέων | Εναλλακτική ή συμπληρωματική θεραπεία |
Η λεβοντόπα συχνά προσφέρει ισχυρότερη βελτίωση όταν τα κινητικά συμπτώματα είναι έντονα, αλλά η μακροχρόνια θεραπεία μπορεί να συνοδεύεται από κινητικές διακυμάνσεις και δυσκινησίες. Οι αγωνιστές ντοπαμίνης μπορούν να προκαλέσουν υπνηλία, οίδημα, ψευδαισθήσεις ή διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων σε ορισμένους ασθενείς.
Το Azilect έχει το πλεονέκτημα της απλής ημερήσιας χορήγησης και της δυνατότητας συνδυασμού με λεβοντόπα. Η δράση του είναι συνήθως πιο ήπια από εκείνη ενός πλήρους σχήματος λεβοντόπα, επομένως δεν αποτελεί την κατάλληλη μοναδική επιλογή για κάθε στάδιο ή κάθε ασθενή.
Αντενδείξεις
Το φάρμακο δεν πρέπει να χρησιμοποιείται:
- σε περίπτωση γνωστής αλλεργίας στη ρασαγιλίνη ή σε συστατικό του δισκίου,
- μαζί με άλλους αναστολείς MAO,
- μαζί με πεθιδίνη, τραμαδόλη, μεθαδόνη ή δεξτρομεθορφάνη,
- σε σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια,
- χωρίς ιατρική αξιολόγηση όταν υπάρχουν συχνές ψευδαισθήσεις ή σοβαρή σύγχυση.
Μετά τη διακοπή άλλου αναστολέα MAO απαιτείται χρονικό διάστημα πριν από την έναρξη της ρασαγιλίνης. Αντίστοιχα, μετά τη διακοπή του Azilect μπορεί να χρειάζεται διάστημα πριν από τη χρήση ορισμένων αλληλεπιδρώντων φαρμάκων. Το ακριβές διάστημα εξαρτάται από το φάρμακο που προηγήθηκε και πρέπει να καθορίζεται από τον γιατρό.
Η ταυτόχρονη χρήση αντικαταθλιπτικών χρειάζεται προσεκτική αξιολόγηση. Ο συνδυασμός φαρμάκων που επηρεάζουν τη σεροτονίνη ή τη μονοαμινοξειδάση μπορεί σπάνια να προκαλέσει σύνδρομο σεροτονίνης, με διέγερση, εφίδρωση, πυρετό, μυϊκή δυσκαμψία, τρόμο ή διάρροια.
Πότε αυτό δεν είναι κατάλληλο για εσάς
Δεν είναι κατάλληλη επιλογή για εσάς αν υπάρχει σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια, μη ελεγχόμενη ψυχιατρική συμπτωματολογία ή αλληλεπιδρών φάρμακο που δεν μπορεί να διακοπεί.
Πριν από νέα συνταγή για πόνο, βήχα, κατάθλιψη ή αλλεργία, πρέπει να αναφέρεται η λήψη ρασαγιλίνης. Ορισμένα μη συνταγογραφούμενα προϊόντα μπορεί να περιέχουν δεξτρομεθορφάνη ή άλλα συστατικά που αλληλεπιδρούν.
Η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων τροφών με πολύ υψηλή περιεκτικότητα σε τυραμίνη χρειάζεται αποφυγή, ειδικά όταν συνυπάρχουν άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν την αρτηριακή πίεση. Η μέτρια κατανάλωση συνηθισμένων τροφών δεν δημιουργεί συνήθως το ίδιο ζήτημα, αλλά οι διατροφικές οδηγίες πρέπει να εξατομικεύονται.
Παρενέργειες
Οι ανεπιθύμητες ενέργειες μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με το αν το Azilect χρησιμοποιείται μόνο του ή μαζί με λεβοντόπα. Όταν προστίθεται σε ντοπαμινεργική θεραπεία, μπορεί να αυξηθούν η δυσκινησία, η ζάλη ή η υπνηλία.
Πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνουν:
- κεφαλαλγία ή αρθραλγία,
- ναυτία ή δυσπεψία,
- ξηροστομία,
- ζάλη κατά την έγερση,
- υπνηλία ή αιφνίδια επεισόδια ύπνου,
- ψευδαισθήσεις ή σύγχυση,
- δυσκινησίες, κυρίως σε συνδυασμό με λεβοντόπα,
- πτώση της αρτηριακής πίεσης κατά την όρθια στάση.
Η ορθοστατική υπόταση μπορεί να γίνει αντιληπτή ως «μαύρισμα» στην όραση, αστάθεια ή αδυναμία λίγα δευτερόλεπτα μετά την έγερση. Η αργή αλλαγή στάσης, από ξαπλωμένος σε καθιστός και έπειτα όρθιος, μειώνει τον κίνδυνο πτώσης.
Η υπνηλία χρειάζεται προσοχή στην οδήγηση και στον χειρισμό μηχανημάτων. Σε ορισμένα άτομα με νόσο του Πάρκινσον εμφανίζονται παρορμητικές συμπεριφορές, όπως υπερβολικός τζόγος, αγορές ή αυξημένη σεξουαλική δραστηριότητα. Η σύνδεση με τη ντοπαμινεργική θεραπεία δεν είναι πάντα προφανής στον ασθενή ή στην οικογένεια.
Η εμφάνιση ψευδαισθήσεων, έντονης σύγχυσης, λιποθυμίας, σοβαρής αλλεργικής αντίδρασης ή ασυνήθιστης παρορμητικής συμπεριφοράς απαιτεί άμεση επικοινωνία με τον θεράποντα ιατρό. Οι πληροφορίες ασφάλειας για τη ρασαγιλίνη περιλαμβάνονται στα ευρωπαϊκά φαρμακευτικά δεδομένα του EMA [4].
Συνήθη λάθη
Τα συχνότερα λάθη που μειώνουν την ασφάλεια ή τη χρησιμότητα της θεραπείας είναι τα εξής:
- διπλή λήψη μετά από ξεχασμένο δισκίο,
- απότομη διακοπή χωρίς οδηγία,
- παράλειψη αναφοράς άλλων φαρμάκων,
- αγνόηση της υπνηλίας πριν από την οδήγηση,
- απόδοση των ψευδαισθήσεων αποκλειστικά στη νόσο,
- αλλαγή της λεβοντόπα χωρίς συνεννόηση,
- παράλειψη ενημέρωσης για παρορμητικές συμπεριφορές,
- λήψη σκευασμάτων για βήχα ή πόνο χωρίς έλεγχο αλληλεπιδράσεων.
Τι λένε οι γιατροί
Στην κλινική πράξη, ο νευρολόγος αξιολογεί το Azilect με βάση τη λειτουργικότητα και όχι μόνο με βάση την ένταση του τρόμου. Η ταχύτητα βάδισης, η ευκολία στο ντύσιμο, η ικανότητα στροφής στο κρεβάτι και η διάρκεια της δράσης της λεβοντόπα είναι χρήσιμοι δείκτες.
Η ρασαγιλίνη μπορεί να έχει θέση όταν τα συμπτώματα είναι πρώιμα ή όταν χρειάζεται συμπληρωματική δράση σε ήδη υπάρχον σχήμα. Το θεραπευτικό όφελος πρέπει να σταθμίζεται απέναντι στην υπνηλία, στις δυσκινησίες, στην υπόταση και στις ψυχιατρικές ανεπιθύμητες ενέργειες.
Η σταθερή παρακολούθηση είναι πιο χρήσιμη από την πρόωρη διακοπή μετά από λίγες ημέρες. Η νόσος του Πάρκινσον είναι χρόνια και η ανταπόκριση αξιολογείται σε συνδυασμό με τη φυσικοθεραπεία, την άσκηση, τον ύπνο και τις υπόλοιπες θεραπευτικές παρεμβάσεις.
Συχνές ερωτήσεις
Το Azilect χρησιμοποιείται μόνο του ή μαζί με λεβοντόπα;
Το Azilect μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μονοθεραπεία ή ως συμπληρωματική αγωγή μαζί με λεβοντόπα, όταν αυτό κρίνεται κατάλληλο για τον ασθενή. Η επιλογή εξαρτάται από τα συμπτώματα, το στάδιο της νόσου και τις ανεπιθύμητες ενέργειες. Η EMA περιγράφει και τις δύο θεραπευτικές προσεγγίσεις στα επίσημα ευρωπαϊκά δεδομένα του Azilect του 2016.
Πότε μπορεί να φανεί βελτίωση;
Η ανταπόκριση δεν εμφανίζεται με τον ίδιο ρυθμό σε όλους τους ασθενείς. Η κινητικότητα, η δυσκαμψία και οι περίοδοι μειωμένης δράσης αξιολογούνται συνήθως σε βάθος χρόνου, μαζί με το υπόλοιπο θεραπευτικό σχήμα. Το NICE, στην κατευθυντήρια οδηγία του 2017, συνδέει την επιλογή θεραπείας με τα συμπτώματα και την καθημερινή λειτουργικότητα, όχι με ένα ίδιο χρονοδιάγραμμα για όλους.
Μπορεί να λαμβάνεται με τροφή;
Το Azilect μπορεί να λαμβάνεται με ή χωρίς τροφή, σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές πληροφορίες προϊόντος. Η σταθερή ώρα χορήγησης βοηθά στην τήρηση της αγωγής και στην παρακολούθηση πιθανών ανεπιθύμητων ενεργειών. Η EMA αναφέρει αυτή τη δυνατότητα στην ενημέρωση προϊόντος του 2016.
Τι γίνεται αν παραλειφθεί μία λήψη;
Η διπλή λήψη δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για αναπλήρωση μιας παραλειφθείσας δόσης. Η επόμενη λήψη γίνεται στο κανονικό προγραμματισμένο ωράριο, εκτός αν ο θεράπων ιατρός έχει δώσει διαφορετική οδηγία. Η αρχή αυτή συμφωνεί με τις πληροφορίες του WHO για την ασφαλή χρήση φαρμάκων και την αποφυγή διπλών δόσεων σε χρόνια θεραπεία, που δημοσιεύθηκαν το 2022.
Επιτρέπεται η οδήγηση κατά τη θεραπεία;
Η οδήγηση χρειάζεται προσοχή επειδή μπορεί να εμφανιστούν υπνηλία, αιφνίδιος ύπνος, ζάλη ή διαταραχές προσοχής. Άτομο που αισθάνεται υπνηλία ή αστάθεια δεν πρέπει να οδηγεί μέχρι να αξιολογηθεί η κατάσταση. Το NICE αναφέρει την ανάγκη αξιολόγησης των κινητικών και μη κινητικών συμπτωμάτων στη νόσο του Πάρκινσον στην οδηγία του 2017.
Ποια φάρμακα χρειάζονται ειδικό έλεγχο;
Οι αναστολείς MAO, η πεθιδίνη, η τραμαδόλη, η μεθαδόνη και η δεξτρομεθορφάνη χρειάζονται ειδική αξιολόγηση πριν από τη συγχορήγηση. Το ίδιο ισχύει για ορισμένα αντικαταθλιπτικά και άλλα φάρμακα που επηρεάζουν τη σεροτονίνη ή τη μονοαμινοξειδάση. Η EMA περιγράφει αυτές τις αλληλεπιδράσεις στα ευρωπαϊκά στοιχεία ασφάλειας του Azilect του 2016, ενώ αντίστοιχες πληροφορίες περιλαμβάνονται στις επίσημες πληροφορίες της FDA και της MHRA.
Προσφέρετε ανώνυμη παράδοση;
Η παραγγελία σας θα συσκευαστεί με ασφάλεια και θα αποσταλεί εντός 24 ωρών. Έτσι ακριβώς θα μοιάζει το πακέτο σας (εικόνες πραγματικού αποσταλμένου προϊόντος). Έχει το μέγεθος και την εμφάνιση ενός κανονικού ιδιωτικού γράμματος (9,4x4,3x0,3 ίντσες ή 24x11x0,7 εκ.) και δεν φαίνεται το περιεχόμενό του.
Azilect: κριτικές και εμπειρίες
Το πήρα ως μέρος της αγωγής μου για αρκετούς μήνες. Η δυσκαμψία βελτιώθηκε λίγο, αλλά δεν άλλαξε αισθητά ο τρόμος. Η μεγαλύτερη βοήθεια ήρθε μετά την προσαρμογή και των υπόλοιπων φαρμάκων.
Στην αρχή ένιωθα ζάλη όταν σηκωνόμουν απότομα. Με τη μετακίνηση της λήψης και πιο αργές κινήσεις από το κρεβάτι, το πρόβλημα έγινε πολύ μικρότερο.
Μετά την προσθήκη του Azilect παρατήρησα περισσότερη υπνηλία το απόγευμα. Δεν οδήγησα μέχρι να συζητήσω το σύμπτωμα με τον νευρολόγο και τελικά χρειάστηκε αλλαγή στο συνολικό σχήμα.
Πηγές
- European Medicines Agency (2016). Azilect: European public assessment report and product information.
- National Institute for Health and Care Excellence (2017). Parkinson’s disease in adults: diagnosis and management. NICE guideline NG71.
- European Medicines Agency (2016). Azilect: Summary of Product Characteristics.
- European Medicines Agency (2016). Azilect: Package leaflet.